Hiệu quả tham vấn công chúng về hiến pháp ở một số nước
Cập nhật : 8:47 - 21/02/2013

Tham vấn công chúng vềhiến pháp đã trở thành một xu hướng của dân chủ. Tuy nhiên, bên cạnh những nướcmà sự tham gia rộng rãi của công chúng trong quá trình ban hành hiến pháp, vẫncó những nước mà ở đó, hoạt động tham vấn công chúng còn mang tính hình thức,chưa thực sự hiệu quả hoặc chưa lôi kéo được công chúng tham gia.

 

Ở Kenya năm 2010, Ủy ban Chuyên gia Đánh giátổng kết Hiến pháp có những nhiệm vụ liên quan đến tham vấn công chúng như: mờigọi, tiếp nhận đơn thư và trình bày về các vấn đề chưa được giải quyết củangười dân; tiến hành tham vấn ý kiến theo chuyên đề với các hội, nhóm quan tâmvà các chuyên gia khác; hỗ trợ giáo dục để khuyến khích việc thảo luận và tăngnhận thức của người dân về các vấn đề liên quan tới Hiến pháp. Ủy ban đã thựchiện kế hoạch lớn về giáo dục người dân và tổ chức họp tham vấn tại tất cả cácthành phố lớn của Kenya.

Ở Nepal từ năm 2009-2011, Quốc hội Lập hiến đãthu hút người dân và xã hội tham gia thảo luận về sửa đổi hiến pháp thông quaTrung tâm Đối thoại Hiến pháp, thúc đẩy đối thoại, khuyến khích trao đổi về cácvấn đề liên quan đến hiến pháp giữa các thành viên của Quốc hội lập hiến vớicác tầng lớp xã hội. Các nhóm xã hội dân sự đại diện cho cộng đồng người khuyếttật và yếu thế trong xã hội tham gia “các cuộc đối thoại dân chủ” ở tất cả 240khu vực bầu cử để nâng cao nhận thức và đóng góp ý kiến vào Hiến pháp mới. Cáccuộc tranh luận trên truyền hình và các chương trình trên đài thanh phát thanhđã được tổ chức.

Bên cạnh những nước sửa đổi, bổ sung lớn về Hiếnpháp, có những nước cũng tổ chức tham vấn công chúng về các vấn đề hiến pháp.Chẳng hạn, ở Australia đã tiến hành tham vấn quốc gia về quyền con người năm2009 trong gần 8 tháng, bao gồm một cuộc điều trần kéo dài 3 ngày ở thủ đô, 66buổi họp cộng đồng ở 52 địa điểm và thu nhận 35.000 đơn thư bằng văn bản và quamạng (được công bố trên internet). Ủy ban tham vấn đã trình báo cáo lên Chínhphủ (cũng được công bố công khai trên internet) tháng 9.2009, và Khung sửa đổivề quyền con người được công bố tháng 4.2010. Hoặc ở Anh trong khoảng 10 nămgần đây đã có những thay đổi quan trọng liên quan đến các nội dung hiến phápnhư sửa đổi về Thượng viện có 2 cuộc tham vấn, nhận được 1.100 phản hồi tạicuộc tham vấn đầu tiên, hàng trăm phản hồi tại cuộc thứ hai và nhiều thảo luậntrên các phương tiện truyền thông; sửa đổi về hệ thống bầu cử nghị viện… Việcthành lập Tòa án Tối cao mới được bắt đầu với tham vấn năm 2003; nội dung thamvấn được gửi tới tất cả thẩm phán, đại diện các chuyên gia luật, các tổ chứcquần chúng và hơn 30 tổ chức xã hội dân sự, đồng thời công bố rộng rãi tớingười dân. Chính phủ công bố một báo cáo tổng kết về hoạt động tham vấn, cácphản hồi nhận được năm 2004.

Tuy nhiên, cũng có những trường hợp tham vấnkhông đạt kết quả như mong muốn. Chẳng hạn, ở Đông Timor năm 2001, chỉ có 10ngày tham vấn ý kiến nhân dân về những vấn đề quan trọng, thiếu nguồn lực nênrất ít ý kiến; cơ hội đóng góp không nhiều, đồng thời các khuyến nghị hầu nhưkhông có tác động. Hoặc như ở Afghanistan năm 2003 ủy ban Hiến pháp, được chỉđịnh để phổ biến và tham vấn công chúng, đã phân phát 450.000 phiếu câu hỏi tớinhân dân, nhận được hơn 100.000 phiếu trả lời. Ngoài ra, trong vòng một thángđi khắp đất nước để phổ biến cho nhân dân về dự thảo hiến pháp, lắng nghe ýkiến nhân dân, nhận được đề xuất từ 15.000 người. Ủy ban này sau đó đã chuẩn bịbáo cáo tóm tắt về ý kiến nhân dân, nhưng báo cáo này không được công bố hoặcgiải thích cho nhân dân với lý do thiếu thời gian và có ít tác dụng đối với bảnHiến pháp chính thức.

Hoài Thu

Nguồn: daibieunhandan

 
  • Ông Nguyễn Văn Tố Trưởng ban thường trực quốc hội khoá I (2/3/1946 - 8/11/1946)
  • Bà Nguyễn Thị Kim Ngân Chủ tịch Quốc hội khóa XIV (Từ ngày 31/3/2016)
  • Ông Bùi Bằng Đoàn Trưởng ban thường trực quốc hội khoá I (9/11/1946 - 13/4/1955)
  • Ông Tôn Đức Thắng Trưởng ban thường trực quốc hội khoá I (20/9/1955 - 15/7/1960)
  • Ông Trường Chinh Chủ tịch Ủy ban Thường vụ Quốc hội các khoá II, III, IV, V, VI (15/7/1960 - 04/7/1981)
  • Ông Nguyễn Hữu Thọ Chủ tịch Quốc hội khoá VII (4/7/1981 – 18/6/1987)
  • Ông Lê Quang Đạo Chủ tịch Quốc hội khoá VIII (18/6/1987 – 23/9/1992)
  • Ông Nông Đức Mạnh Chủ tịch Quốc hội khoá IX, X (23/9/1992 – 27/6/2001)
  • Ông Nguyễn Văn An Chủ tịch Quốc hội khoá X, XI (27/6/2001 - 26/6/2006)
  • Ông Nguyễn Phú Trọng Chủ tịch Quốc hội XI, XII (27/6/2006 - 23/7/2011)
  • Ông Nguyễn Sinh Hùng Chủ tịch Quốc hội khoá XIII (Từ 23/7/2011)

Quốc hội khóa XIV:


Tổng số đại biểu được bầu là 496 người (số liệu đến tháng 6/2018 là: 487 người);

- Đại biểu ở các cơ quan, tổ chức ởTrung ương: 182 người (tỷ lệ 36,70%);

- Đại biểu ở địa phương: 312 người (tỷ lệ 62,90%);

- Đại biểu tự ứng cử: 2 người (tỷ lệ 0,4%).

- Đại biểu là người dân tộc thiểu số:86 người (tỷ lệ 17,30%);

- Đại biểu nữ: 133 người (tỷ lệ26,80%);

- Đại biểu là người ngoài Đảng: 21người (tỷ lệ 4,20%);

- Đại biểu trẻ tuổi (dưới 40 tuổi):71 người (tỷ lệ 14,30%);

- Đại biểu Quốc hội khóa tái cử: 160người (tỷ lệ 32,30%);

- Đại biểu tham gia Quốc hội lần đầu:317 người (tỷ lệ 63,90%);

- Đại biểu có trình độ: Trên đại học:310 người (tỷ lệ 62,50%); đại học: 180 người (tỷ lệ 36,30%); dưới đại học: 6người (tỷ lệ 1,20%).

WEBLINK