"Quân xanh, quân đỏ"
Cập nhật : 11:11 - 25/02/2010

Là đại biểu Quốc hội chuyên trách khóa IX, sang khóa X tôi được đưa về ứng cử tại tỉnh Thanh Hóa. Người ta nói vui với tôi rằng, anh quen với miền núi Lạng Sơn rồi, về đây anh tiếp tục đi miền núi giúp cho. Thế là tôi được phân về đơn vị bầu cử số 1 gồm 6 huyện miền Tây Thanh Hóa (Ngọc Lặc, Lang Chánh, Bá Thước, Quan Sơn, Quan Hóa và Mường Lát).

    Chiều 30/ 6/1997 cả 23 ứng cử viên của 6 đơn vị bầu cử đã nghe phổ biến kế hoạch tiếp xúc cử tri vận động bầu cử và được trang bị những nét cơ bản về tình hình kinh tế-xã hội của tỉnh. Sáng hôm sau, Đoàn ứng cử viên đơn vị bầu cử số 1 lên đường. Đoàn có 4 người, 1 người quê huyện Mường Lát, dân tộc H Mông, là Bí thư huyện đoàn; 1 người dân tộc Thái, quê huyện Quan Hóa, là Chủ tịch Ủy ban mặt trận Tổ quốc tỉnh; 1 nữ dân tộc Mường, quê huyện Ngọc Lặc, là Phó hiệu trưởng trường trung học phổ thông; người thứ 4 là tôi. Lần đầu tiên tôi được gặp các anh các chị, tôi thấy chị giáo viên đó không thật vui nên hỏi "Sao, chị hồi hộp à?", chị trả lời "Em không quen đi ô-tô, hôm qua say quá, hôm nay chắc còn say hơn". Chúng tôi thu xếp cho chị nằm ghế dài, bên cạnh là một nắm túi ni-lông sẵn sàng... Tôi hay đi công tác đường dài nên cũng có chút ít cái gọi là kinh nghiệm, đó là nói chuyên vui cho khuây khỏa, cho quên đi những vất vả, nhọc nhằn. Chừng như nói chuyện với tôi cũng thấy được được, một lát sau chị giãi bầy tâm tư: Nhiệm vụ thì em đi thôi chứ các anh là "quân đỏ" cả rồi, còn em chỉ là "quân xanh" thôi... Tôi hỏi lại: Tại sao lại là quân xanh? Chị nói tiếp: Nhìn vào cơ cấu thì đã rõ, em bị loại là cái chắc. Tỉnh ta theo cơ cấu dân tộc, sẽ lấy 3 người mà số ứng cử viên là 4. Một là dân tộc HMông, một là dân tộc Thái, còn 2 là dân tộc Mường, sẽ lấy 1. Em làm sao mà sánh được với chủ chốt-Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh cùng là dân tộc Mường. Theo cơ cấu ứng cử viên thuộc ngành giáo dục, có 3 người, sẽ lấy 2, thì 1 chị ở Cao đẳng sư phạm, 1 chị ở trường chuyên nổi tiếng Lam Sơn, em làm sao theo kịp các chị ấy. Theo cơ cấu nữ thì nhiều chị ở các lĩnh vực khác cũng rất "có máu mặt", mà mỗi lĩnh vực chỉ có 1 người thì họ chắc chắn hơn em nhiều...

            Tôi lần hồi nhớ lại trích ngang của chị, suy nghĩ một lát rồi nói: Theo tôi, chị có thế mạnh riêng mà một số chị khác không có được, nếu biết sử dụng các thế mạnh đó thì nhất định thắng lợi. Nhìn qua thấy chị sáng mắt lên, tôi nói tiếp: Đơn vị mình có 6 huyện, 2 huyện có số cử tri đông nhất lại chính là 2 nơi của chị. Bá Thước là quê chị, nhiều người biết chị vì phụ nữ có học vấn như chị chưa nhiều. Ngọc Lặc, nơi chị dạy học, từ lãnh đạo huyện đến dân chúng hầu như ai ai cũng biết chị, nhất là phụ huynh học sinh. Chị ứng cử ở nơi có nhiều cử tri cùng dân tộc với chị cũng là một yếu tố thuận lợi. Trong số các ứng cử viên là nữ thì chỉ có mình chị là người dân tộc thiểu số... Bây giờ vấn đề còn lại là khả năng thuyết phục của chị.

            Chị vui vẻ hẳn lên và nói: Anh giúp em phương pháp trình bày được không? Tôi vui vẻ nhận lời và nói: Chị là nhà giáo, chắc chắn phương pháp sư phạm phải hơn tôi, nhưng thôi được, tôi nói một vài vấn đề về cách thức thể hiện, phương pháp trình bày trước "đám đông" mà trình độ hiểu biết rất khác nhau; cách vận dụng những gì mình đã có; hoàn cảnh nào, đối tượng nào thì cần nhấn đậm việc gì; trang phục và cách xuất hiện trước công chúng cũng là vấn đề đáng lưu tâm...Không chắc đó có phải là kinh nghiệm không, nhưng tôi đã thực hiện và có chút ít thành công, chị tham khảo và biến báo theo cách của chị cho linh hoạt và cho thêm phần sinh động...

             Một vài cuộc trao đổi chớp nhoáng theo kiểu "vừa đi đường, vừa kể chuyện", nhưng không ngờ có hiệu quả. Ở Ngọc Lặc và Bá Thước, chị trình bày khá tự tin (có lẽ là những địa bàn quen thuộc, thông thổ) nên ý kiến của chị rất sát với tình hình thực tế, nhất là về dân trí, về tình hình học tập của các cháu ở những chòm, bản xa xôi nên có sự thuyết phục rất cao... Sau mấy cuộc "ra quân" ở các huyện vùng thấp có vẻ như vững dạ hơn nên lên các huyện vùng cao Quan Hóa, Quan Sơn, Mường Lát, chị mạnh dạn hẳn lên. Quan sát nhanh các gương mặt cử tri, dù không phải nhà tâm lý học, mọi người cũng có thể dễ dàng nhận ra mối thiện cảm, sự ngưỡng mộ của bà con trước một nữ ứng cử viên trong trang phục dân tộc truyền thống "quần một ống, áo một gang..." với các gam màu giản dị hòa đồng với dân chúng. Chị nói với các cử tri rằng, nữ đại biếu Quốc hội là người dân tộc thiểu số ở vùng cao chưa có nhiều; phụ nữ các dân tôc vùng cao Thanh Hóa ta rất cần có tiếng nói tại Hội trường Quốc hội...Là một giáo viên người dân tộc thiểu số, nếu được các mế, các ủn (các mẹ, các em) ủng hộ thì chắc chắn tôi sẽ được tiếp thêm sức mạnh để làm tốt hơn công việc "trồng người" như Bác Hồ đã dạy ở vùng đồng bào dân tộc xa xôi như các huyện ta đây...

      Nghe chị trình bày, quan sát cử tri trong hội trường và nghe các nhịp sóng vỗ tay khi chị dứt lời, tôi cũng mừng cho chị, song chưa lường ước được giữa thực chất và tính xã giao lịch sự của cử tri là như thế nào. Đợt tiếp xúc cử tri đó diễn ra hơn một tuần. Đường rừng núi, đi lại vô cùng vất vã, ai nấy đau ê ẩm cả người, nhưng trên đường về thấy chị vui hơn. Tôi nói, chị nhớ lấy con số 65 rồi tôi sẽ giải thích sau.

      Tạm biệt nhau, tôi trở về Hà Nội. Sau ngày bầu cử, tôi nhận được tin chị đã đắc cử cùng với Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc và tôi. Hôm gặp mặt hai Đoàn (đại biếu Quốc hội khóa IX sắp mãn nhiệm và khóa X sắp kế nhiệm), chị vui vẻ nói với tôi, "Em hiểu con số 65 rồi, anh đoán sát nút tỷ lệ trúng cử của em, 65,48%)./.

TS Bùi Ngọc Thanh

Nguyên Chủ nhiệm VPQH, ĐBQH khóa IX, X, XI

 
  • Ông Nguyễn Văn Tố Trưởng ban thường trực quốc hội khoá I (2/3/1946 - 8/11/1946)
  • Bà Nguyễn Thị Kim Ngân Chủ tịch Quốc hội khóa XIV (Từ ngày 31/3/2016)
  • Ông Bùi Bằng Đoàn Trưởng ban thường trực quốc hội khoá I (9/11/1946 - 13/4/1955)
  • Ông Tôn Đức Thắng Trưởng ban thường trực quốc hội khoá I (20/9/1955 - 15/7/1960)
  • Ông Trường Chinh Chủ tịch Ủy ban Thường vụ Quốc hội các khoá II, III, IV, V, VI (15/7/1960 - 04/7/1981)
  • Ông Nguyễn Hữu Thọ Chủ tịch Quốc hội khoá VII (4/7/1981 – 18/6/1987)
  • Ông Lê Quang Đạo Chủ tịch Quốc hội khoá VIII (18/6/1987 – 23/9/1992)
  • Ông Nông Đức Mạnh Chủ tịch Quốc hội khoá IX, X (23/9/1992 – 27/6/2001)
  • Ông Nguyễn Văn An Chủ tịch Quốc hội khoá X, XI (27/6/2001 - 26/6/2006)
  • Ông Nguyễn Phú Trọng Chủ tịch Quốc hội XI, XII (27/6/2006 - 23/7/2011)
  • Ông Nguyễn Sinh Hùng Chủ tịch Quốc hội khoá XIII (Từ 23/7/2011)

Quốc hội khóa XIV:


Tổng số đại biểu được bầu là 496 người (số liệu đến tháng 6/2018 là: 487 người);

- Đại biểu ở các cơ quan, tổ chức ởTrung ương: 182 người (tỷ lệ 36,70%);

- Đại biểu ở địa phương: 312 người (tỷ lệ 62,90%);

- Đại biểu tự ứng cử: 2 người (tỷ lệ 0,4%).

- Đại biểu là người dân tộc thiểu số:86 người (tỷ lệ 17,30%);

- Đại biểu nữ: 133 người (tỷ lệ26,80%);

- Đại biểu là người ngoài Đảng: 21người (tỷ lệ 4,20%);

- Đại biểu trẻ tuổi (dưới 40 tuổi):71 người (tỷ lệ 14,30%);

- Đại biểu Quốc hội khóa tái cử: 160người (tỷ lệ 32,30%);

- Đại biểu tham gia Quốc hội lần đầu:317 người (tỷ lệ 63,90%);

- Đại biểu có trình độ: Trên đại học:310 người (tỷ lệ 62,50%); đại học: 180 người (tỷ lệ 36,30%); dưới đại học: 6người (tỷ lệ 1,20%).

WEBLINK