Phần này giới thiệu khái quát cơ chế quản lý LLTP hiện hành và những bất cập đang đặt ra trong thực tiễn, làm sơ sở để có thẻ so chiếu với các quy định trong dự thảo Luật LLTP.

Bài viết nhằm hỗ trợ thông tin cho đại biểu trong việc tiếp cận với dự án Luật Lý lịch tư pháp về một số nhận thức cơ bản về LLTP; Vị trí của LLTP trong hệ thống pháp luật; Xu hướng cải cách tư pháp, cải cách hành chính và những tác động đến việc thiết lập mô hình quản lý LLTP phù hợp với điều kiện Việt Nam...

Luật Báo chí (LBC) sửa đổi dự kiến trình Quốc hội khóa XII tại kỳ họp tháng 10-2008 tới đây. Dự án LBC lần thứ chín này vừa được Bộ Thông tin và Truyền thông soạn thảo, chuẩn bị trình Chính phủ với nội dung gồm năm chương, 50 điều.

Vào đầu giờ buổi sáng, các đại biểu Quốc hội dự hội nghị được chiếu cho xem bức ảnh lạ: vòi nước không nối với ống nước treo lơ lửng trên trời đang mở hết cỡ, nước chảy ồ ạt vào bể bơi, và đàng sau cảnh này là vườn cây không được tươi tốt lắm. Báo cáo viên đề nghị các đại biểu mỗi người nêu một suy nghĩ, liên tưởng bất kỳ nảy ra trong đầu khi nhìn vào bức ảnh. Bằng cách này, hội nghị tập huấn “Kỹ năng phân tích chính sách phục vụ quá trình ra quyết định của ĐBQH” bắt đầu vào sáng ngày 27/8 đến 29/8/2008.Tiếp tục hai hội nghị cùng chủ đề ở Hà Tĩnh và Bình Định, hội nghị này do Trung tâm Bồi dưỡng đại biểu tổ chức ở Tiền Giang dành cho các ĐBQH vùng đồng bằng Nam Bộ.

Phần II : PHÂN TÍCH CHÍNH SÁCH-LÀM NHƯ THẾ NÀO? Để khắc phục những khiếm khuyết trong quy trình lập pháp thì việc quy định cụ thể về công đoạn phân tích chính sách là rất quan trọng. Theo kinh nghiệm của một số nước trên thế giới, giai đoạn phân tích chính sách thường được tiến hành trước khi bắt đầu soạn thảo văn bản. Có thể nói, đây là công đoạn đầu tiên của quy trình lập pháp.

Ngày 22/12/2005, khi chứng kiến Chủ tịch nước ký lệnh công bố Luật thanh niên hẳn không ít người cảm thấy nhẹ nhõm vì đây là đoạn kết của quá trình soạn thảo dài dai dẳng tới hơn 20 năm của luật này (bắt đầu từ năm 1983). Tuy nhiên, khoảng thời gian soạn thảo lâu như vậy không đồng nghĩa với sự hoàn hảo về nội dung. Vẫn còn nhiều nghi ngại về khả năng thực thi của Luật khi nội dung của nó còn khá nhiều quy định chung chung, mang nặng tính nghị quyết. Ví dụ điển hình nhưng không phải là duy nhất này cho thấy một thực trạng không vui về “công nghệ lập pháp” ở nước ta: vừa tốn thời gian, vừa cho ra những “sản phẩm” chất lượng không cao. Quy trình lập pháp có thể ví như công nghệ làm luật. Công nghệ cao thì sản phẩm có chất lượng cao, công nghệ lạc hậu thì sản phẩm kém chất lượng. Chính vì vậy, đổi mới và hoàn thiện quy trình lập pháp đang là vấn đề không chỉ được các đồng chí lãnh đạo Quốc hội mà toàn thể Quốc hội quan tâm. Văn phòng Quốc hội cũng đang triển khai một số đề tài nghiên cứu liên quan đến vấn đề này. Để chia sẻ thông tin với các ĐBQH và các nhà nghiên cứu, chúng tôi xin trình bày một vài suy nghĩ về công đoạn phân tích chính sách, một công đoạn quan trọng trong quy trình lập pháp.

Trong bối cảnh thực hiện chủ trương xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa và quá trình hội nhập kinh tế thế giới, thời gian vừa qua, việc đảm bảo tính minh bạch của hệ thống pháp luật ở nước ta được đề cập đến nhiều như là một trong những yêu cầu của việc nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, đảm bảo tính dân chủ trong hoạt động của nhà nước và là yêu cầu của việc thực hiện các cam kết quốc tế.

Một năm rưỡi gia nhập WTO, thay vì "tận hưởng" những trái ngọt hội nhập do thời cơ lớn mang lại, hóa ra là quãng thời gian nền kinh tế nước ta gặp nhiều khó khăn và thách thức gấp bội. Song hành với xu thế các dòng vốn từ bên ngoài đổ vào mạnh mẽ, ngoại thương mở rộng và GDP đạt mức tăng trưởng cao nhất trong vòng 10 năm trong năm 2007, nền kinh tế lâm vào tình trạng lạm phát cao, nhập siêu lớn, nhiều cân đối vĩ mô bị phá vỡ và xu thế bất ổn gia tăng. Các chỉ số "tiêu cực" cũng đạt kỷ lục nhưng là kỷ lục "âm". So sánh quốc tế, mức lạm phát, thâm hụt mậu dịch, thâm hụt ngân sách và lãi suất của Việt Nam cũng đạt mức cao hàng đầu thế giới và cao nhất trong khu vực Đông Á.

Đến nay Việt Nam đã chính thức gia nhập Tổ chức thương mại thế giới (WTO) được khoảng một năm rưỡi. Thời gian đó là chưa nhiều, nhưng cũng cho thấy những vấn đề chúng ta đang phải đối mặt khi đã hoàn toàn hội nhập vào nền kinh tế thế giới và rút ra những bài học sơ bộ đầu tiên. Việt Nam đã vào trong sân chơi WTO, nghĩa là chúng ta đã phải tuân thủ những luật lệ của tổ chức này. Những cơ hội và thách thức- những tác động của việc gia nhập WTO đã hiện diện thực sự trong đời sống kinh tế, chính trị, pháp lý, xã hội của Việt Nam, chứ không còn đơn thuần là những phân tích mang tính dự báo nữa.

Khi thảo luận về một dự thảo luật hoặc một văn bản luật đã được Quốc hội ban hành, chúng ta thường nói đến tính khả thi của văn bản và thường băn khoăn liệu văn bản đó có tính khả thi hay không? Vậy, khả thi là gì? Một dự án luật cần đáp ứng những yêu cầu nào để có tính khả thi và phải làm như thế nào để xây dựng được một dự án luật bảo đảm tính khả thi?