Thống đốc Ngân hàng Nhà nước trả lời chất vấn tại phiên họp thứ 10 của Ủy ban thường vụ Quốc hội
Cập nhật : 17:27 - 21/08/2012
Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Bình trả lời chất vấn tại phiên họp thứ 10 của Ủy ban thường vụ Quốc hộiThống đốc NHNN Nguyễn Văn Bình trả lời chất vấn tại phiên họp thứ 10 của Ủy ban thường vụ Quốc hội

Chiều nay (21.8), theo lịch làm việc của Ủy ban thường vụ Quốc hội, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNNVN) Nguyễn Văn Bình sẽ trả lời chất vấn các đại biểu quốc hội (ĐBQH).

Số liệu “nợ xấu” NHNN là chính xác nhất

Mở đầu phiên chất vấn của Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) đối với Thống đốc Ngân hàng Nhà nước VN (NHNN VN) Nguyễn Văn Bình, Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính ngân sách của QH Phùng Quốc Hiển hỏi về các số liệu của tình trạng “nợ xấu” hiện nay.

Ông Hiển hỏi: “Hiện nay có nhiều số liệu về nợ xấu khác nhau. Các tổ chức tín dụng báo cáo nợ xấu 3%, NHNN báo nợ xấu 8,6%. Các tổ chức nước ngoài báo cáo nợ xấu trên 13%. Vì sao lại có tình trạng này. Việc báo cáo nợ xấu khác nhau này có thể coi là vi phạm luật tính dụng và luật kế toán hay không? Trách nhiệm của ngân hàng nhà nước để xảy ra tình trạng này trong một thời gian dài? Cách xử lý thế nào?”.

Trả lời về việc này, Thống đốc Nguyễn Văn Bình cho biết, việc các số liệu “nợ xấu” được hình thành từ trước chứ không phải bây giờ mới có. “Lý do số liệu nợ xấu khác nhau xuất phát từ việc các tổ chức tín dụng báo cáo. Năm 2000, các tổ chức quốc tế đánh giá nợ xấu của VN trên 30% khiến NHNN phải đánh giá lại và sau này khi Việt Nam gia nhập thế giới thì các tổ chức tín dụng nước ngoài cũng đánh giá tình hình tín dụng của VN. Ban đầu, chính chúng tôi gặp nhiều khó khăn để giải trình với Chính phủ về vấn đề này. Cũng có khi vì mục tiêu lợi nhuận mà các tổ chức tín dụng không muốn công khai các khoản nợ xấu. Phía ngân hàng lý giải là không nắm bắt được thông tin”.

Ông Bình cho ví dụ: “Điển hình như việc NHNN xử lý 9 tổ chức tín dụng cách đây không lâu. Tại thời điểm đó, các tổ chức tín dụng này báo cáo nợ xấu không quá 2,5% và đều làm ăn có lãi. Tuy nhiên qua kiểm tra, NHNN phát hiện nợ xấu của một số ngân hàng lên tới 30%, có ngân hàng 60% và làm ăn không có lãi, thậm có một số ngân hàng có tình trạng nợ xấu ăn cả vào vốn điều lệ”.

Thống đốc khẳng định: “Từ nhiều nguồn số liệu, tôi xin khẳng định số liệu từ NHNN là chính xác và có cơ sở nhất”.

Ông Bình cho biết thêm, trong thời gian qua, NHNN đã xử lý nghiêm về việc một số ngân hàng báo cáo nợ xấu không đúng với sự thật nhưng hiệu quả chưa cao.

Khó kiểm soát việc thâu tóm

Đề cập đến hiện tượng có hay không hiện tượng thâu tóm trong việc sáp nhập ngân hàng, Thống đốc cho biết: “Trong năm 2011-2012, mục tiêu của NHNN là thanh tra và tái cơ cấu 9 tổ chức tín dụng. Trong đó chú trọng vào việc hợp nhất 3 ngân hàng ở phía Nam. Từ chỗ một số ngân hàng mất thanh khoản đã có thanh khoản, quản lý đã chặt chẽ hơn và đánh giá chung là việc hợp nhất đã mang lại hiệu quả”.

Tuy nhiên, Thống đốc cũng thừa nhận: “Cần phải công nhận là vẫn có tình trạng thâu tóm các ngân hàng trong quá trình sáp nhập. Điều này xảy ra trên sàn chứng khoán và NHNN rất khó kiểm soát điều này”. 

Việc bắt giữ ông Kiên không liên quan đến ACB

ĐB Đỗ Văn Đương hỏi: "Tôi thấy một trong những nguyên nhân dẫn đến nợ xấu của các tổ chức tín dụng hiện nay. Ngoài biểu hiện thao túng thị trường tín dụng, vi phạm pháp luật với một số hành vi như cố ý làm trái pháp luật, kinh doanh trái phép, ông Nguyễn Đức Kiên còn là cổ đông chính của nhiều ngân hàng thương mại lớn. Việc này gây ra hệ quả rất xấu. Việc thao túng thị trường tín dụng của một số ngân hàng cổ phần trong thời gian qua, cố ý làm trái như vậy, Thống đốc nắm được không? Nếu nắm được có biện pháp gì xử lý?".

Thống đốc Nguyễn Văn Bình cho biết: "NHNN chỉ nhận được văn bản của Bộ Công an về việc bắt giữ ông Nguyễn Đức Kiên với nội dung thành lập 3 công ty (có kể tên 3 công ty) kinh doanh trái phép nên bị bắt giữ tạm giam".

Ông Nguyễn Văn Bình giải thích thêm: "Riêng về nhân thân, ông Nguyễn Đức Kiên là nguyên Phó chủ tịch Hội đồng sáng lập Ngân hàng TMCP Á Châu (ACB). Đây là hội đồng do NH ACB tự lập ra chứ theo luật thì về cơ cấu tổ chức tín dụng không có hội đồng nào như vậy. Hiện nay, ông Kiên không tham gia HĐQT cũng như không tham gia điều hành Ngân hàng ACB nên việc bắt giữ ông Kiên không ảnh hưởng gì đến hoạt động của NH ACB. Tuy nhiên để đảm bảo an toàn cho hệ thống, NHNN đã chỉ đạo đầy đủ các biện pháp hỗ trợ cho NH ACB để đảm bảo thanh khoản nếu có hiện tượng rút tiền hàng loạt".

Phó chủ tịch QH Nguyễn Thị Kim Ngân kết luận, theo kết luận của Thống đốc, thì việc ông Nguyễn Đức Kiên bị bắt không liên quan gì đến việc điều hành của NH ACB. Những khách hàng của ACB hoàn toàn có thể yên tâm và NHNN đang giám sát chặt chẽ diễn biến của NH ACB.

Vì sao lãi suất vẫn cao?

ĐB Ngô Văn Minh (đoàn ĐBQH Quảng Nam) chất vấn chuyện lãi suất hiện nay vẫn còn cao. Ông Minh hỏi: “NHNN quy định trần lãi suất huy động ở mức 9%/năm nhưng trên thị trường các NH áp dụng ở mức 11-12%/năm. Các NH đang lãi lớn nhưng tại sao NHNN không kéo lãi suất cho vay xuống ở mức 13%/năm mà lại ở mức 15%/năm?".

Thống đốc Nguyễn Văn Bình cho biết, trong quá khứ việc các NH lãi lớn là có thể có nhưng hiện nay điều này không còn nữa. Với lãi suất huy động 10-12%/năm cùng với việc những quy định của NHNN về trích dự phòng rủi ro, chi phí về mặt bằng cho thuê, nhân sự…, việc quy định lãi suất cho vay ở mức 15%/năm thì các NH thương mại, cổ phần cơ bản là hòa vốn.

“Trước đây dư nợ có lãi suất trên 15%/năm chiếm trên 65% tổng số dư nợ nhưng sau khi có chủ trương giảm lãi suất, tính đến ngày 16.8 tổng số dư nợ có lãi suất trên 15% chỉ còn 24%. Kết quả này có thể coi là một thành công nhất định của việc kéo giảm lãi suất” - Thống đốc thông báo.

Thống đốc nhận trách nhiệm về “nợ xấu”

Nhắc lại chuyện “nợ xấu”, ĐB Huỳnh Nghĩa đề nghị Thống đốc cho biết đâu là số liệu chính xác và nói rõ tỉ trọng các khoản nợ xấu của các NH. Tuy nhiên, Phó chủ tịch QH Nguyễn Thị Kim Ngân đề nghị do Thống đốc đã giải thích lý do vì sao có sự khác nhau giữa các con số về nợ xấu ở phía trên nên vấn đề cần thiết hiện giờ là nên đi vào chuyện “giải pháp xử lý nợ xấu” thế nào.

Liệt kê các nguyên nhân gây ra “nợ xấu” như: chính sách kinh tế vĩ mô trong thời gian dài phát triển theo chiều rộng, tăng trưởng tín dụng quá "nóng" làm nợ xấu tăng lên; chính sách của NHNN nhiều năm không đổi mới nên không theo kịp thực tế dẫn đến không định hướng tín dụng; hoạt động của các tổ chức tín dụng, thẩm định dự án sơ sài; doanh nghiệp vay sử dụng vốn không đúng mục đích…, Thống đốc Nguyễn Văn Bình kết luận: “Nợ xấu” của các NH đã tăng lên hết sức nhanh chóng, 6 tháng đầu năm 2012, “nợ xấu” của các NH đã lên đến 47%.

Từ đó, ông Bình nêu các giải pháp: NHNN đã thay đổi lại cơ bản các văn bản quy định về hoạt động tín dụng, sẽ ban hành đầy đủ trong quý 3 năm nay và có hiệu lực từ 2013; sắp xếp lại cơ quan thanh tra giám sát hoạt động các NH; phối hợp chính sách tiền tệ và chính sách tài khóa (như đẩy nhanh chi tiêu công giúp giải phóng lượng hàng tồn kho đặc biệt trong lĩnh vực vật liệu xây dựng, giám sát các tổ chức tín dụng); phối hợp với chính quyền địa phương, tòa án để phát mại, xử lý nhanh các khoản nợ trong hệ thống NH để xử lý “nợ xấu”.

"Nợ xấu của chúng ta hiện nay chưa đến mức hốt hoảng, nguy kịch hóa. Trong thời kỳ khủng hoảng một số nước còn có tỉ lệ nợ xấu cao hơn ta nhiều”, ông Bình khẳng định.

Đồng thời, Thống đốc cho biết, đến nay các tổ chức tín dụng trong cả nước đã trích lập 70.000 tỉ đồng để dự phòng giải quyết “nợ xấu”.

Về tỉ trọng của các khoản nợ xấu, Thống đốc xin trả lời bằng văn bản.

ĐB Nguyễn Ngọc Phương (Quảng Bình) đề nghị Thống đốc cho biết trách nhiệm của NHNN và Thống đốc trước tình trạng nợ xấu của các NH như hiện nay và việc xử lý sai phạm.

Thống đốc Nguyễn Văn Bình trả lời ông xin nhận trách nhiệm về việc này.

Bên cạnh đó, ĐB Phương chất vấn Thống đốc, Chính phủ đã có Nghị định 80 có đề nghị NHNN phối hợp với Bộ Tài chính ban hành chính sách cho vay ưu đãi đối với hộ nghèo, cận nghèo. Thế nhưng, đến nay đã qua năm mà hướng dẫn thực hiện chưa có. Đề nghị thống đốc cho biết khi nào có hướng dẫn để người nghèo có thể vay ưu đãi.

Trả lời câu hỏi của ĐB, ông Bình cho biết sẽ phối hợp với Bộ Tài chính và Bộ LĐ-TB-XH để giải quyết.

“Nếu vấn đề này sáng nay ĐB hỏi Bộ LĐ-TB-XH thì phù hợp hơn hỏi chúng tôi nhiều. Tiền thì chúng tôi sẵn sàng nhưng các tiêu chí xác định hộ nghèo, cận nghèo hiện chúng tôi đang chờ quy định của cơ quan có liên quan. Còn về quy định lãi suất vay, nguồn vốn chúng tôi đã sẵn sàng. Mặc dù đây là năm khó khăn nhưng chúng tôi vẫn đảm bảo đầy đủ vốn cho NH Chính sách xã hội”, ông Bình khẳng định.

Trước vấn đề này, Phó chủ tịch QH Nguyễn Thị Kim Ngân cho biết hiện các tiêu chí về hộ nghèo, cận nghèo đã có. Bằng chứng là BHYT đã có hỗ trợ cho hộ nghèo, cận nghèo. Vì vậy, bà Ngân đề nghị Thống đốc NHNN VN sớm triển khai cho vay ưu đãi với các đối tượng này.

Tham gia chất vấn, ĐB Công Thị Ngọc Hạnh (Đắk Nông) đề nghị Thống đốc NHNN có giải pháp quan tâm đến cho vay tín dụng trong lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn. Đặc biệt, các NH, tổ chức tín dụng hầu như rất ít đến những vùng sâu, vùng xa.

Ông Bình thừa nhận, hiện nay, mật độ của các tổ chức tín dụng tại Hà Nội và TP.HCM rất dày đặc. Còn lại, tại vùng sâu vùng xa thì thưa thớt. Vì vậy, trong đề án tái cấu trúc NH, NHNN sẽ có sự phân bố, rải đều các tổ chức tín dụng, NH hoạt động rộng khắp cả nước.

Đồng thời, Thống đốc cho biết, đang xây dựng đề án tái canh lại cây cà phê của Tây nguyên và giao cho NH Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn chịu trách nhiệm cung ứng vốn.  

Thống đốc tin việc cải thiện “nợ xấu”

ĐB Trương Minh Hoàng (đoàn Cà Mau) hỏi thêm: “Trong tình hình hiện nay có thể giảm thêm lãi suất nữa không? Xin thống đốc nêu các giải pháp trong đề án tái cấu trúc hệ thống NB?”.

Thống đốc Nguyễn Văn Bình cho biết, công văn 198 của NHNN về việc giảm lãi suất trong thời gian qua chỉ như là một lời đề nghị, một lời hiệu triệu nhưng đã góp phần giảm lãi suất. Nếu vấn đề thanh khoản tiếp tục được duy trì thì mặt bằng lãi suất sẽ còn giảm.

Tuy nhiên, Thống đốc cũng thừa nhận: “Từ nay trở đi cần phải thận trọng trong việc đưa ra chính sách điều chỉnh giảm lãi suất. Bởi chúng ta không cố gắng giữ giá trị của đồng tiền Việt Nam mà làm mất giá đồng tiền thì người dân sẽ chuyển sang đầu cơ USD, vàng như trước đây. Điều này hoàn toàn không có lợi cho nền kinh tế”.

Ông Bình cho biết, trong lịch sử NH, chưa bao giờ trong khoảng thời gian 6 tháng, NHNN phải xử lý một lúc 9 NH trong tình hình phải bảo đảm trật tự, ổn định kinh tế, xã hội.

“Tái cấu trúc NH là vấn đề hết sức phức tạp bởi điều này xuất phát, đụng chạm đến lợi ích, quyền lợi giữa các nhóm cổ đông. Nguyên tắc đề án tái cơ cấu là để cho các NH tự nguyện. Chỉ khi các NH không tự giải quyết được thì Nhà nước mới can thiệp. Cũng may là chưa có trường hợp nào để Nhà nước phải can thiệp” - ông Bình đúc kết.

Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng hỏi: “Từ đây đến cuối năm hoặc giữa năm sau, liệu nợ xấu có giảm không? Nếu giảm sẽ giảm xuống còn bao nhiêu?”.

Thống đốc trả lời: “Theo thông lệ quốc tế, ngưỡng nợ xấu an toàn ở mức dưới 3%, còn nợ xấu trên 3-5% là ở mức nguy hiểm. Có lúc chúng ta đã đạt nợ xấu ở ngưỡng an toàn đó rồi. Việc giảm nợ xấu phụ thuộc vào môi trường kinh tế trong nước và thế giới. Tôi tin tưởng chúng ta sẽ cải thiện được tình hình nợ xấu ở mức an toàn mà thế giới quy định”.

Nông dân sẽ được vay dễ hơn, lâu hơn

ĐB Nguyễn Kim Hồng yêu cầu Thống đốc giải trình và có hướng giải quyết về việc: hiện nay bà con nông dân tiếp cận vốn vay NH còn khó khăn do thủ tục rườm rà; vốn chậm, lãi suất còn cao dẫn đến tình trạng đến kỳ trả lãi thì người nông dân phải bán lúa sớm và bị thương lái ép giá.

Thống đốc Bình nhìn nhận trước Quốc hội đã nắm được tình trạng này và sẽ từng bước tháo gỡ những gút mắc trên trong thời gian sắp tới để tạo điều kiện sản xuất cho người nông dân.

Trong khi đó, ĐB Trần Khắc Tâm (Sóc Trăng) nêu khó khăn của nông dân địa phương khi vừa qua có dịch bệnh ở tôm, thất mùa, người nông dân không trả được nợ NH và bị liệt vào nợ xấu. Mà bị nợ xấu, nông dân không được cho vay thì lấy vốn đâu để sản xuất để trả nợ NH. Vì vậy, ĐB đề nghị NHNN chỉ đạo cho NH Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cho vay với thời hạn dài hơn.

Trả lời ĐB, ông Bình cho biết đã chỉ đạo NH Nông nghiệp và Phát triển nông thôn có các biện pháp khoanh nợ, giãn nợ (đến 24 tháng) cho các hộ nuôi tôm khó khăn như trên. Đồng thời, Thống đốc hứa sẽ kiểm tra lại việc thực hiện của NH Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn để đảm bảo nông dân được vay như đúng chỉ đạo.

ĐB Nguyễn Thị Kim Bé (Kiên Giang) cho rằng các DN không dễ dàng tiếp cận vốn NH và hỏi Thống đốc NH suy nghĩ gì về khó khăn của DN, có giải pháp gì để giảm khó khăn.

Thống đốc Bình trả lời: “Chúng ta đề nghị các tổ chức tín dụng, NH hết sức chia sẻ khó khăn với DN vì cả hai phải cùng đồng hành phát triển. Nhưng chúng ta đang bàn về vấn đề nợ xấu và vấn đề làm sao để giảm nợ xấu. Bên cạnh đó phải giữ không cho nợ xấu gia tăng, phát sinh thêm những khoản nợ xấu mới. Thế nên, chúng ta có thể có nhiều chính sách hỗ trợ DN nhưng trong mọi trường hợp NHNH chỉ đạo các NH không được hạ, giảm tiêu chuẩn tín dụng. Và sẽ xử lý nghiêm đối với NH nào vi phạm”.

(Nguồn Thanh niên online)

 
  • Ông Nguyễn Văn Tố Trưởng ban thường trực quốc hội khoá I (2/3/1946 - 8/11/1946)
  • Bà Nguyễn Thị Kim Ngân Chủ tịch Quốc hội khóa XIV (Từ ngày 31/3/2016)
  • Ông Bùi Bằng Đoàn Trưởng ban thường trực quốc hội khoá I (9/11/1946 - 13/4/1955)
  • Ông Tôn Đức Thắng Trưởng ban thường trực quốc hội khoá I (20/9/1955 - 15/7/1960)
  • Ông Trường Chinh Chủ tịch Ủy ban Thường vụ Quốc hội các khoá II, III, IV, V, VI (15/7/1960 - 04/7/1981)
  • Ông Nguyễn Hữu Thọ Chủ tịch Quốc hội khoá VII (4/7/1981 – 18/6/1987)
  • Ông Lê Quang Đạo Chủ tịch Quốc hội khoá VIII (18/6/1987 – 23/9/1992)
  • Ông Nông Đức Mạnh Chủ tịch Quốc hội khoá IX, X (23/9/1992 – 27/6/2001)
  • Ông Nguyễn Văn An Chủ tịch Quốc hội khoá X, XI (27/6/2001 - 26/6/2006)
  • Ông Nguyễn Phú Trọng Chủ tịch Quốc hội XI, XII (27/6/2006 - 23/7/2011)
  • Ông Nguyễn Sinh Hùng Chủ tịch Quốc hội khoá XIII (Từ 23/7/2011)

Quốc hội khóa XIV:


Tổng số đại biểu được bầu là 496 người (số liệu đến tháng 6/2018 là: 487 người);

- Đại biểu ở các cơ quan, tổ chức ởTrung ương: 182 người (tỷ lệ 36,70%);

- Đại biểu ở địa phương: 312 người (tỷ lệ 62,90%);

- Đại biểu tự ứng cử: 2 người (tỷ lệ 0,4%).

- Đại biểu là người dân tộc thiểu số:86 người (tỷ lệ 17,30%);

- Đại biểu nữ: 133 người (tỷ lệ26,80%);

- Đại biểu là người ngoài Đảng: 21người (tỷ lệ 4,20%);

- Đại biểu trẻ tuổi (dưới 40 tuổi):71 người (tỷ lệ 14,30%);

- Đại biểu Quốc hội khóa tái cử: 160người (tỷ lệ 32,30%);

- Đại biểu tham gia Quốc hội lần đầu:317 người (tỷ lệ 63,90%);

- Đại biểu có trình độ: Trên đại học:310 người (tỷ lệ 62,50%); đại học: 180 người (tỷ lệ 36,30%); dưới đại học: 6người (tỷ lệ 1,20%).

WEBLINK